Beleidsinformatie verbonden partijen

Samenwerking op tal van onderwerpen in het sociaal domein, zoals de Participatiewet, schuldhulpverlening en maatwerkvoorzieningen voor de Wmo. Het beleid dat de GR Sociaal uitvoert wordt op verschillende manieren vastgesteld. De verordeningen die vanuit de inhoudelijke wetten, zoals de Participatiewet, de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening en de Wet maatschappelijke ondersteuning, nodig zijn, worden door de deelnemende gemeenten en de GR Sociaal gezamenlijk voorbereid en door de lokale gemeenteraden vastgesteld. De nadere regels en beleidsregels worden grotendeels door het Dagelijks en het Algemeen bestuur van de GR Sociaal vastgesteld.

Actuele ontwikkelingen d.d. maart/april 2026
Externe ontwikkelingen en spanningen vormen een risico voor de Nederlandse economie en financiële stabiliteit en zouden kunnen leiden tot lagere economische groei, hogere inflatie en afnemende koopkracht.

De geopolitieke situatie is tot in het dagelijks leven van inwoners goed voelbaar door hogere prijzen in de supermarkt, bij de benzinepomp en een hogere energierekening. Deze laatste zit nog vers in het geheugen toen oplopende spanningen een aantal jaar geleden zorgden voor extreem hoge energieprijzen en daarmee een energie- bestaanszekerheidscrisis. Vele inwoners konden de energierekening niet meer betalen en kwamen hierdoor in ernstige problemen.

De positie van gemeenten bij dergelijke crises is onmiskenbaar. Gemeenten spelen een essentiële rol in bij de ondersteuning van inwoners in nood. Of het nu gaat om het opvangen van ontheemden is of financiële hulp bij de energiecrisis. De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) geeft aan dat Nederland kostbare inspanningen zal moeten plegen om overeind te blijven in een turbulentere wereld en het roerige politieke vaarwater zal steeds vaker de binnenlandse verhoudingen raken. De drie vaste onderliggende belangen van ons land: “Waarden, weerbaarheid en welvaart”, zijn niet meer vanzelfsprekend met elkaar in evenwicht. Overheden zullen ook manieren moeten vinden om keuzes te maken en deze keuzes te legitimeren. Nederland heeft zich op een nieuwe realiteit te organiseren en dat is ook van toepassing op het gemeentelijke en regionale schaalniveau.

Tegelijkertijd staan gemeenten voor een grote financiële uitdaging. Vanaf 2026 zal de financiële positie van gemeenten verder onder druk komen te staan door de geplande korting van de Rijksoverheid op het gemeentefonds. Het jaar 2026 staat ook wel bekend als het ravijnjaar. Daarnaast zal de verwachte herverdeling van het gemeentefonds negatieve gevolgen hebben voor gemeenten en derhalve ook voor de Drechtstedengemeenten én daarmee de GR Sociaal.

In deze tijden van externe ontwikkelingen, financiële en personele krapte én vernieuwing van of extra taken is het dan ook cruciaal om prioriteiten te stellen, krachten te verenigen én in te zetten op het vergroten van de weerbaarheid van de samenleving. Dit vraagt om nieuw realisme waarbij de belangen van inwoners en de samenleving als geheel zorgvuldig moeten worden afgewogen. Wat is haalbaar en betaalbaar, hoe zorgen we gezamenlijk voor weerbaarheid en welke maatregelen zijn nodig om een toekomstbestendig sociaal domein te waarborgen?

Wanneer gekeken wordt naar de Drechtstedelijke situatie, werkt de GR Sociaal middels de bestuurlijke opdracht 'Een toekomstbestendig sociaal domein', samen met de Drechtstedengemeenten aan ombuigingen door mogelijkheden in kaart te brengen die bijdragen aan het beheersbaar houden van de kosten en personele druk binnen het sociaal domein. Inzet hiervan is dat ondersteuning voor inwoners die dat nodig hebben beschikbaar blijft. Hierbij zijn kansen gesignaleerd op het gebied van beleidsaanpassingen, uitvoering en bedrijfsvoering. Maar ook worden er nieuwe samenwerkingsmogelijkheden onderzocht. In het afgelopen jaar zijn al verschillende initiatieven en acties ondernomen, die ook in het komende jaar worden voortgezet, zoals het herontwerpen van uitvoeringsprocessen om de ondersteuning en dienstverlening effectiever en efficiënter in te richten. De inzet van herstelgerichte ondersteuning is ook een van de voorbeelden om de doelstelling te behalen. De aanpak heeft politiek stof doen opwaaien en is in afwachting van politieke besluitvorming.

Vraagstuk is of de geformuleerde maatregelen gezien de huidige financiële en politieke situatie voldoende zullen zijn. De zoektocht naar ombuigingen, maatregelen en besparingen gaat onverminderd door waarbij reflectie zal plaatsvinden op de bestuursopdracht. Paradoxaal is wel dat tegelijkertijd de huidige governance-structuur zorgt, in combinatie met beleidskeuzes en de hoeveelheid initiatieven, pilots en projecten, voor een toenemende druk op beleid en uitvoering, hetgeen invloed heeft op efficiëntie en effectiviteit. Daarnaast speelt ook de impact van onderzoek voor de organisatie waarvan de uitkomsten worden afgewacht.

Eén ding is zeker, de komende jaren zullen we ook in de Drechtsteden voor grote uitdagingen staan die we gezamenlijk moeten bepalen en aangaan om zodoende te zorgen voor een toekomstbestendig sociaal domein. Samen, als gemeenten én GR Sociaal, zullen we moeten inzetten op het versterken van de weerbaarheid van kwetsbare inwoners om zodoende de dienstverlening te kunnen blijven leveren. Dit vraagt scherpere keuzes en het aanbrengen van focus en kan tot gevolg hebben dat eerder gestelde doelen en speerpunten kunnen veranderen of worden bijgesteld.

Er moet worden zorggedragen voor een stevige basis en uitvoerbare dienstverlening met haalbare doelen, maar ook moet worden ingezet op de weerbaarheid van onze inwoners en de kracht van het netwerk en de samenleving. Gebruik maken van elkaars krachten, elkaar helpen en vertrouwen is essentieel in tijden van crisis. Samen staan we immers sterker!

Actuele risico's d.d. maart/april 2026

• Voor het aantal bijstandsgerechtigden is de afgelopen jaren een doelstelling gehanteerd, die inhoudt dat we 2,5% beter scoren dan de landelijke CPB-prognose. Die doelstelling is de afgelopen jaren nooit gehaald. Daarover is elk jaar gerapporteerd bij de jaarrekening. Wij vinden het van belang een ambitieuze, maar realistische doelstelling op te nemen voor 2026 en verder. Daarom hebben we goed gekeken wat wij echt haalbaar achten. De consequenties van het aanpassen van de doelstelling zijn daarom als risico opgenomen in de risicoparagraaf.
• De pilot voor de algemene voorziening (was-en strijkservice) wordt opgestart vanaf 2025 en aangeboden aan nieuwe Wmo-cliënten ter vervanging van de tot dan toe beschikbare maatwerkvoorziening in de Huishoudelijke Ondersteuning. Het doel was het ontlasten van de huishoudelijke ondersteuning bij een tijdrovende - dus kostbare - klus. Door dit uit te besteden aan de participatiedoelgroep is beoogd kostbare tijd van gekwalificeerde hulpen effectiever te benutten en tegelijkertijd verondersteld dat hiermee impact kon worden gemaakt op de sociale positie van inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt. Het kan zijn dat het in 2026 nog niet volledig is ingericht.
• Medio 2026 wordt er een nieuw aanbestedingstraject opgestart voor Begeleiding. De financiële gevolgen zijn nog niet te kwantificeren;
• Per 1 augustus 2025 gaat Stroomlijn een nieuw contract aan met de vervoerders voor collectief vervoer. De financiële effecten zijn nog onduidelijk.
• Het in eigendom zijnde pand van Drechtwerk aan de Kamerlingh Onnesweg 1: onvoorziene benodigde maatregelen om te voldoen aan wet- en regelgeving kunnen impact hebben op het exploitatieresultaat.
• Uitstaande geldlening aan Assembly Partner B.V. op 1 januari 2024 groot € 1.132.000. Bij faillissement is het risico tot het niet volledig innen van de uitstaande lening reëel, afgegeven borgstelling zal dit risico beperken.
• Het kabinet heeft besloten om voor alle Wmo-voorzieningen waar nu het abonnementstarief voor geldt, een inkomensafhankelijke eigen bijdrage in te voeren. Het kabinet gaat er van uit dat de gemeenten hierdoor per saldo minder zullen uitgeven voor de wmo voorzieningen. Vooruitlopend op de wetgeving die hierbij nodig is heeft het kabinet al wel de algemene uitkering uit het gemeentefonds neerwaarts bijgesteld. Voor de Drechtstedengemeenten betekent dit een lagere uitkering uit het Gemeentefonds van circa € 3 miljoen. Het risico geldt vanaf 2027.
• Het pand 'De Hellingen' is gehuurd tot eind 2026. Investeringen zijn nodig om de functionaliteit van de panden op orde te houden, maar worden beperkt tot het strikt noodzakelijke. Ook de jaarlijkse onderhoudskosten kunnen oplopen, door de ouderdom van het pand. Er wordt steeds kritisch gekeken naar de noodzaak van investeringen en onderhoudsverplichtingen. Risico is dat de extra kosten niet binnen de bestaande budgetten kunnen worden opgevangen. De verwachting is overigens dat in 2026 geen grote investeringen of extra onderhoudskosten meer voor het pand aan de Hellingen worden gedaan.
• De subsidie SW is de belangrijkste inkomstenbron van het onderdeel Drechtwerk. Wijziging in de bekostigingssystematiek kan gevolgen hebben voor de omvang van de subsidie SW, d.w.z. dat het ministerie de hoogte van de subsidie per SE bepaalt. Elke euro verandering in de subsidie veroorzaakt een gelijke mutatie in het tekort zowel positief als negatief. (in deze begroting zijn de meest recente budgetten verwerkt, septembercirculaire 2024 als wel een verwachte LPO Rijkscompensatie).
• Bij de invoering van de Participatiewet is de door het Rijk begrote bezuiniging op de rijksbijdrage als uitgangspunt genomen. Voor de verdeling van de subsidiegelden wordt rekening gehouden met een zogenaamde blijf kansberekening. De werkelijke uitstroom van Drechtwerk versus de uitstroom vanuit het actuarieel model waar vanuit het Rijk werkt, kan (grote) afwijkingen hebben hetgeen kan leiden tot (aanzienlijke) tekorten op de subsidie inkomsten ten opzichte van de salarisbetalingen zoals inmiddels gepresenteerd.
• Bij het opstellen van een begroting wordt gewerkt met bekende (verwachte & exacte) ontwikkelingen op gebieden als aanpassingen van WML, loonprijsontwikkelingen, bekende cao-afspraken waar van toepassing. Vaststaande gegevens over landelijke ontwikkelingen, gepubliceerd in de meest recente mei- en septembercirculaires van het Rijk zijn hierin verwerkt. Elke wijziging of aanpassing heeft dus direct effect op de hier gepresenteerde (meerjaren-) begroting. Een afwijking van 1% op de lonen voor SW heeft een effect van € 293.000 en op overig personeel een effect van € 77.000.

Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: publieke gezondheid, maatschappelijke zorg, huiselijk geweld en kindermishandeling, onderwijs, jeugdgezondheidszorg en jeugdhulp.

Actuele ontwikkelingen d.d. maart/april 2026
GR DG&J heeft een meerjarenbeleidsplan en uitvoeringsprogramma opgesteld voor de periode 2024-2028. Het plan geeft richting aan de taakinvulling en ambities van de DG&J en geeft inzicht in voor de DG&J relevante ontwikkelingen.

SOJ

• Naast het meervoudig lokale programma 'Werk voor de Jeugd' hebben de 10 gemeenten in de regio Zuid-Holland Zuid in 2024 een regionaal verbeterprogramma vastgesteld: Beschikbare en betaalbare jeugdhulp. Dit programma wordt jaarlijks herijkt. De regionale en lokale consequenties van de landelijke hervormingsagenda Jeugd worden hierin meegenomen. Het verbeterprogramma omvat verschillende maatregelen:
  • In het programma bakenen we jeugdhulp scherper af ten opzichte van andere, voorliggende wetten en voorzieningen. Hiervoor wordt de lokale verordening sociaal domein aangepast.
  • We nemen producten en diensten die momenteel regionaal ingekocht zijn kritisch onder de loep en begrenzen deze, waar mogelijk, onder andere door strenger te selecteren op bewezen kwaliteit. Per 1 januari 2026 zijn de contracten met jeugdhulpaanbieders vernieuwd.
  • We ontwikkelen tools om toegangsmedewerkers van sociale teams beter in staat te stellen om de juiste afweging te maken.
  • We breiden het aanbod aan algemene voorzieningen uit door ‘jeugdhulp naar voren’ te halen.
  • We verbeteren de zogenaamde huisartsenroute, zodat we meer grip krijgen op het beroep dat via de huisartsen op jeugdhulp wordt gedaan.
  • Vergelijkbaar met de huisartsenroute versterken we de gemeentelijke grip op de route vanuit de Gecertificeerde Instellingen en maken we afspraken rondom de in- en uitstroom van jeugdigen met een maatregel. Deze aanpak hebben we in Zuid-Holland Zuid stevig gekoppeld aan het regionale programma ‘Toekomstscenario’, dat al een aantal jaren draait. We bereiden ons met dit programma voor op de landelijke uitrol en zetten ook in op een sterkere inhoudelijke verbinding tussen enerzijds (het contractmanagement van) de Gecertificeerde Instellingen, maar ook Veilig Thuis en anderzijds de sociale wijkteams in de regio.

Publieke gezondheid

• De lokale nota gezondheid 2024-2027 is vastgesteld door de Dordtse gemeenteraad. Hierin is uitgewerkt wat we lokaal en regionaal doen om gezondheid te bevorderen.
• De Brede Specifieke Uitkering sport en bewegen, gezondheid, sociale basis en cultuur loopt tot en met 2026. Dit zijn geoormerkte middelen om aan een gezond en actief leven te werken. Ook zijn er vanuit het Integraal Zorgakkoord (IZA) middelen gekomen om de regionale samenwerking met zorgpartners en zorgverzekeraar te versterken. Het Rijk moet het Aanvullende Zorg en Welzijnsakkoord nog financieel vertalen. Dat maakt de toekomst van het werken aan gezondheid - op onderdelen - onzeker.
• Het is nog onduidelijk wat de rijksbijdrage wordt voor pandemische paraatheid en seksuele gezondheid. We hebben hiervoor aandacht gevraagd in onze zienswijzebrief over de Begroting 2026 van de DG&J. Ons uitgangspunt is, dat de dienst voor de uitvoering van de taken binnen de rijksbijdrage(n) moet blijven.
• Het contract met de huidige jeugdgezondheidszorg-partij (Jong JGZ) loopt per 1 januari 2028 af. Er is geen optie tot verlening meer via het huidige contract. Gemeenten werken regionaal samen om te komen tot een nieuw contract via aanbesteding of inbesteding. Er loopt ook een inhoudelijke ontwikkelagenda over de jeugdgezondheidszorg. Verder is het rijksvaccinatieprogramma op onderdelen aangepast. Vaccinaties moeten o.a. op andere leeftijden worden gegeven. Dit betekent dat Jong JGZ hiermee in de uitvoeringscapaciteit rekening moet houden.
• We brengen dit jaar in beeld wat het regionale en lokale aanbod bemoeizorg is, om vervolgens te kijken hoe we als gemeente bemoeizorg (beter/anders) kunnen organiseren en de beweging naar voren kunnen maken. Ook maken we onderscheid tussen wettelijke taken en plustaken.

LVS

• De wet 'Van school naar duurzaam werk' is per 1 januari 2026 ingegaan. Het wetsvoorstel gaat over bevordering van de kansengelijkheid via verbetering van de begeleiding naar duurzame economische zelfstandigheid van jongeren met een risico op een afstand tot de arbeidsmarkt. Er komen extra middelen, maar de doelgroep is ook uitgebreid van 16 tot 23 jaar naar 27.
• De bestuursopdracht naar LVS is afgerond. Vanuit het Algemeen Bestuur is een voorgenomen besluit genomen om LVS structureel uit te breiden van 12,9 naar 15,5 fte.  
• De DG&J ontvangt extra middelen vanuit Preventie met Gezag, waarmee extra leerplichtconsulenten worden ingezet in Dordt West.  
• Het Openbaar Ministerie zal verzuim bij het uitblijven van een vrijstelling (omwille van geloofsovertuiging) niet langer vervolgen. Dit heeft mogelijk gevolgen voor de uitvoering door leerplichtambtenaren.

Actuele risico's d.d. maart/april 2026
Algemeen

• Onvoldoende/geen weerstandsvermogen bij de onderdelen DG&J en SOJ om (onvoorziene) tegenvallers op te vangen (vanuit de gedachtelijn bij GR-en geen stapeling van reserves te hebben).
• Loon- en prijsstijgingen.
• Druk op de begroting van DG&J door de taakstelling van 8% die is doorgevoerd op de Begroting 2026 (excl. SOJ).

SOJ

• Geen (afdoende) realisatie taakstellingen op jeugdhulp. Nog onvoldoende transformatie van de jeugdhulp.
• Onjuiste c.q. te hoog afgegeven beschikkingen jeugdhulp. Sturen op het normenkader blijft van belang.
• Continuïteits-/financiële problemen bij aanbieders voor gesloten jeugdhulp (JeugdzorgPlus) en Jeugdbescherming West.
• Met terugwerkende kracht declareren van PGB-budgetten.
• Toename van de vraag naar jeugdhulp. Te lang gecontinueerde of niet geleverde zorg door aanbieders jeugdhulp.  

Publieke gezondheid  

• De begroting van de GGD ZHZ is afhankelijk van diverse financieringsstromen uit het Rijk. Er zit een risico in de begroting indien rijksbijdragen niet dekkend zijn en/of formatie niet op tijd wordt afgebouwd bij de Dienst Gezondheid & Jeugd.
• Het ministerie van VWS doet aanpassingen in het (rijks-)vaccinatieprogramma. De financiën die daarmee gepaard gaan, zijn niet altijd dekkend voor de uitvoering.
• Er vallen twee taken weg bij de GGD en daarmee ook de fte's die hieraan zijn toegeschreven, namelijk de uitvoering van de toegangspoort MO (stopt eind 2025) en de woonadvisering voor de Drechtsteden gemeenten (stopt eind 2027). Dit maakt dat de continuïteit van de OGGZ-taken die bij de GGD zijn belegd onder druk staan. Gemeenten en DG&J maken daarom afspraken over de wettelijke taken en het pluspakket.
• Eind 2026 loopt het Gezond en Actief Leven Akkoord af. De middelen moeten via het Aanvullend Zorg en Welzijnsakkoord gecontinueerd worden. Gemeenten hebben nog geen zicht op de exacte bedragen en uitwerking daarvan.

Veilig Thuis

• Door een combinatie van een sterke stijging van het aantal meldingen en een niet evenredige stijging van de formatie kunnen er langere doorlooptijden ontstaan en vertraging bij overdracht van meldingen aan lokale veld door Veilig Thuis ZHZ. Mogelijk worden wettelijke termijnen niet gehaald.
• Meerkosten door het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming.

Leerplicht en Voortijdig schoolverlaten

• Meerkosten voor de uitvoering van LVS om schoolverzuim tegen te gaan (bijvoorbeeld bij verlenging tijdelijke inhuurkrachten).
• Door de uitwerking van de bestuursopdracht richt LVS zich minder op preventie. De focus ligt op de wettelijke termijn (> 16 uur in 4 weken). Hierdoor kan verzuim oplopen met bijbehorende kosten.

De regeling is getroffen ter ondersteuning van de deelnemers bij de uitvoering van hun VTH-taken op het gebied van het omgevingsrecht in het algemeen en de Omgevingswet in het bijzonder, alsmede VTH-taken op grond van onder meer de huisvestingsverordening en de APV en daarnaast de ruimtelijke advisering op milieuthema's.

Actuele ontwikkelingen d.d. maart/april 2026

• Op de reguliere VTH-taken zijn weinig relevante ontwikkelingen te melden. Wel doet OZHZ op verzoek van de gemeente extra inzet op ondermijning. Daarnaast oefent de OZHZ samen met de gemeente op de inzet van omgevingstafels bij complexe bouwprojecten. Het doel daarvan is om op een goede, integrale en snelle manier tot vergunbare aanvragen te komen en daarmee de bouwopgave te versnellen.
• De OZHZ coördineert het regionale traject van het omzetten van (voorheen landelijke) milieuregels naar het omgevingsplan. Dit is een uitwerking van de Omgevingswet. Gemeenten hebben tot 2032 de tijd om dit te doen. In Zuid-Holland Zuid-verband is afgesproken om dit regionaal te doen.
• De OZHZ leidt een regionaal project gericht op de invoering van geluidproductieplafonds voor gezoneerde industrieterreinen. Ook dit komt voort uit de Omgevingswet. Voor Dordrecht betreft dit de industrieterreinen Zeehavens, Staart en derde Merwedehaven.

Actuele risico's d.d. maart/april 2026

• Een groot deel van de taken van OZHZ is vraaggestuurd. Komen er meer aanvragen en meldingen binnen dan tevoren geraamd dan leidt dat vaak tot meer kosten.
• Een deel van de taken van OZHZ is legesgebonden. Voor wat betreft legesinkomsten zijn we afhankelijk van wat er wordt aangevraagd. Met name de grote bouwprojecten geven daarbij de doorslag.

De VR onderdelen Regionale Brandweer Zuid-Holland Zuid, de voorbereiding op Rampen en Crisis (VRC) en de Geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR) zijn samen verantwoordelijk voor:

• Het in algemene zin behartigen van belangen op het terrein van: crisisbeheersing, rampenbestrijding, brandweerzorg en geneeskundige hulpverlening.
• Het voorbereiden op een ramp of crisis (inventariseren van risico’s in de regio).
• Het proberen te voorkomen van een ramp of crisis in de omgeving (het beheersen van de risico’s).
• Het bestrijden van een ramp of incident en proberen ervoor te zorgen dat alles zo snel mogelijk wordt hersteld (als er dan toch een incident of ramp gebeurt).

Actuele ontwikkelingen d.d. maart/april 2026

• Weerbaarheid
  Het programma weerbaarheid gaat uit van een whole of society-benadering, waarbij overheden, inwoners, bedrijven en instellingen gezamenlijk verantwoordelijkheid nemen. Deze gezamenlijke aanpak is essentieel voor het versterken en behouden van de maatschappelijke weerbaarheid. In het programmaplan weerbaarheid staan de doelen en inspanningen benoemd, die de veiligheidsregio uitvoert om de weerbaarheid van de samenleving te verhogen. Het gaat hierbij om de inzet voor de eigen bedrijfscontinuïeit en de weerbaarheid van de crisisorganisatie, evenals de samenwerking met regionale en bovenregionale crisispartners. Zo werkt de Veiligheidsregio samen met defensie, waterschappen, netbeheerders en vele andere partners om voor te bereiden op langdurige crises, zoals geopolitieke dreigingen, overstromingen en grootschalige stroomuitval. Daarbij werken ze nadrukkelijk samen met de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond. Tot slot zijn de doelen en inspanningen uitgewerkt om de maatschappelijke weerbaarheid te vergroten. Daarbij wordt nadrukkelijk de samenwerking met de gemeenten geborgd.
• Toekomstbestendige Brandweerzorg
  Met Toekomstbestendige Brandweerzorg wil de Veiligheidsregio het adaptief vermogen van de brandweer verbeteren. Op die manier kunnen ze in een turbulente en snel veranderende samenleving steeds de best mogelijke professionele brandweerzorg blijven leveren. De Veiligheidsregio kent een ruggengraat in de regio met twee meer landelijke longen, de Hoeksche Waard en de Alblasserwaard. Beide hebben hun eigen vraagstukken en ze vullen elkaar aan. De Veiligheidsregio maakt daarin onderscheid tussen flitskracht voor de snelle respons en slagkracht voor grootschalige incidenten en om een langdurige inzet in te vullen. Daarnaast ziet de Veiligheidsregio de afgelopen jaren incidenten complexer worden. Dat vraagt om meer specialistisch optreden. Daarnaast kijkt de Veiligheidsregio de komende jaren kritisch naar welke specialismen ze willen (blijven) omarmen en de spreiding daarvan. Ook innovatieve ontwikkelingen zoals robotisering worden onderzocht.

• Schuimbluscapaciteit
  De Veiligheidsregio werkt aan de versterking van de schuimbluscapaciteit binnen de regio. Daarnaast wordt de samenwerking met ProRail op dit gebied voortgezet. Deze samenwerking houdt in dat de gezamenlijk aanbesteedde specialistische schuimblusvoertuigen voor de spoorzone en de samenwerkingsafspraken geïmplementeerd worden.

• Infrastructurele werkzaamheden
  De komende jaren wordt er groot onderhoud uitgevoerd aan wegen, bruggen, tunnels en sluizen in de regio, met gevolgen voor de bereikbaarheid van onze regio voor hulpdiensten. Naast bereikbaarheidsproblemen kan dit leiden tot het overschrijden van aanrijdtijden en heeft het onder andere invloed op de routering van gevaarlijke stoffen. Vanaf juli 2026 tot en met de eerste maanden van 2027 vinden de werkzaamheden aan de Papendrechtse brug nog plaats, tevens staan werkzaamheden aan de N214 gepland en de renovatie van de Noordtunnel in de A15 staat vanaf eind 2026 gepland. De Veiligheidsregio is nauw betrokken bij maatregelen die problemen op deze onderwerpen tracht te verkleinen.

• Klimaatveiligheid en energietransitie
  Klimaatverandering heeft een directe impact op de veiligheidsregio. Stijgende temperaturen, langere periodes van hitte en droogte, intensievere zomerbuien en nattere winters maken de impact van water groot. De lage ligging van de regio maakt haar extra kwetsbaar voor overstromingen en cascade-effecten, zoals het uitvallen van vitale infrastructuur. Deze ontwikkelingen kunnen leiden tot een toename van crises- en rampensituaties die vaker tegelijkertijd en bovenregionaal zullen plaatsvinden.

• Innovatie, informatiegestuurd werken en samenwerking
  De veranderingen op het gebied van digitalisering en robotisering gaan snel. Informatievoorziening zal een prominente rol gaan spelen in het toekomstbestendig maken van de crisis- en brandweerorganisatie. Zowel in de voorbereiding als tijdens het optreden zal informatievoorziening steeds belangrijker worden. De veiligheidsregio heeft initiatieven genomen om relevante data uit de overvloed aan digitale informatie te filteren en in te zetten als bruikbare sturingsinformatie. Kunstmatige intelligentie en verdere robotisering zullen technologische ontwikkelingen versnellen, wat leidt tot ongekende innovatieve mogelijkheden.

Actuele risico's d.d. maart/april 2026
Het financieel perspectief van de VRZHZ vraagt om blijvend de vinger aan de pols te houden en hier transparant met het bestuur over te spreken. De actuele risico's in de begroting en meerjarenraming.

• Bij het onderwerp strategische huisvesting - waarbij ook in brede context het Meerjarig Onderhoudsprogramma (MJOP) wordt betrokken - komen ook de financiële aspecten van te maken keuzes aan de orde. In de Begroting 2025 en meerjarenramingen zijn de reserveringen voor onderhoud gebaseerd op een onderhoudsprogramma met een looptijd tot 10 jaar. Het MJOP is in het najaar 2024 geactualiseerd. De actualisatie leidde tot een extra jaarlijkse bijdrage aan VRZHZ vanaf 2025 van € 496,6K. Het voornemen is om de stortingen voor 2025 en 2026 aan de voorziening onderhoud gebouwen vanuit het voordelig resultaat 2024 te financieren. In 2026 volgt een nieuwe actualisatie van het MJOP. Over de budgettaire gevolgen wordt afzonderlijk besloten.
• Daarnaast zien we ook het risico dat, door economische en geopolitieke ontwikkelingen, het kostenniveau van de beoogde prioriteiten in het beleidsplan op termijn verder zou kunnen doen stijgen. De gemeenten zien over het geheel gezien een zorgelijke kostenstijging in alle domeinen op zich afkomen. De financiële ontwikkelingen bij de verschillende verbonden partijen zorgt voor toenemende druk op de gemeentelijke begrotingen. Dit heeft zijn weerslag op de financiële slagkracht van onze gemeente.
• Medewerkers, vrijwilligers en piketmedewerkers binden zich minder lang aan onze organisatie. De VRZHZ zet zich in op het blijven boeien en binden tegen de achtergrond dat doorgroei en wisselingen ook gezond zijn voor een organisatie. De financiële keerzijde is dat in de repressieve kant meer collega’s een korter dienstverband hebben en daardoor meer collega’s opgeleid moeten worden.
• VRZHZ heeft op balans een weerstandscapaciteit in de vorm van een algemene reserve van € 500K. En € 10K als onvoorzien in haar jaarbegroting. De benodigde weerstandscapaciteit bedraagt volgens de jaarrekening 2024 van VRZHZ € 906,5K. De weerstandsratio is 0,56 (= € 510/€ 906,5K).
• De nieuwe brandweerkazerne bij het Oranjepark wordt medio 2026 opgeleverd en overgedragen aan de VRZHZ. De exploitatielasten van deze kazerne worden door VRZHZ volledig in de Begroting 2027 geraamd. Uit deze Begroting 2027 blijkt welke extra bijdrage vanwege de meerkosten van het stedenbouwkundig inpassen van de gemeente Dordrecht wordt verwacht. Volledig in lijn met het raadsbesluit van 22 december 2022, nr. 2022-017442, wordt thans overwogen om de meerkosten voor het stedenbouwkundig inpassen van de kazerne eenmalig voor de volle looptijd (50 jaar) af te kopen.

Via Gevudo participeert Dordrecht in de NV Huisvuilcentrale Noord-Holland (HVC). Gezien het belang presenteren we hier ook informatie van HVC. Het doel van Vuilverwerking Dordrecht en Omstreken (Gevudo): het behartigen van aandeelhoudersbelangen van de deelnemers in de NV HVC en het daarbij uitoefenen van stemrecht in de aandeelhoudersvergaderingen van NV HVC. Het hoofddoel van HVC is: ten algemenen nutte werkzaam zijn op het gebied van het afvalbeheer en de daarmee verbonden opwekking van elektriciteit, benutting van overige vrijgekomen warmte en opwerking van reststoffen tot nuttige toepasbare restproducten; deels met inschakeling van derden.

Actuele ontwikkelingen d.d. maart/april 2026

• Op 1 juli 2025 heeft de raad besloten toestemming te verlenen aan het college van B&W tot het formeel vaststellen van de gewijzigde Gemeenschappelijke Regeling Gevudo.
• De aandeelhoudersvergadering van HVC besloot in december 2025 tot het toelaten van gemeenten Utrecht en Nieuwegein als aandeelhouders van HVC. De finale besluitvorming in de gemeenten zelf heeft in 2026 plaats gevonden. Daarmee ontstaat een verwatering van belang, garantierisico en provisie-inkomst, welke in de Begroting 2027 van Gevudo wordt verwerkt.    

Actuele risico's d.d. maart/april 2026

• Op grond van de risico-informatie van Gevudo beschouwen we de garantierisico's bij HVC - bij de huidige taakuitvoering bij huidige aandeelhouders - als gering. Echter een goed meerjarig inzicht in de schuldontwikkeling ontbreekt nog. Over nieuwe projecten vindt afzonderlijke besluitvorming plaats voor zover deze het statutaire drempelbedrag overschrijdt.
• Daarnaast bestaat er zorg over de tariefsontwikkeling als gevolg van heffingen (met name CO2 en btw erover) welke steeds meer naar zekerheid opschuift; echter de beschouwing daarover past meer bij de klantrelatie en de gemeentelijke afwegingen over de mate van kostendekkendheid van afvaltarieven in 2027 en verder. Volledigheidshalve melden wij het hier alvast.

Het Wegschap heeft tot taak het beheren en exploiteren van een niet-openbare toltunnel onder de Dordtse Kil tussen Dordrecht en 's Gravendeel, inclusief de daarbij behorende wegen, gebouwen en het tolplein. Daarbij hoort ook het bevorderen van het gebruik van de tunnel en het heffen van tolgelden tegen zodanige tarieven dat een rendabele exploitatie is gewaarborgd. Hierbij dient de veiligheid, zoals ook voorgeschreven in wet- en regelgeving, van de weggebruiker en de medewerkers altijd te zijn geborgd.

Actuele ontwikkelingen d.d. maart/april 2026

• Uit het verkeerskundig rapport en de financiële analyse blijkt dat de opbrengsten zowel bij een verlaging als een verhoging van de tarieven met 25% ongeveer op hetzelfde niveau zouden blijven. Het bestuur kiest voor stabiliteit en daarmee het handhaven van de huidige tarieven.
• Ook op basis van de financiële analyse heeft het bestuur aangegeven een stabiele bedrijfsvoering zeer belangrijk te vinden en om die reden de huidige tarieven te willen handhaven.
• Voor de periode tot en met 2037 is een meerjaren onderhoudsplan opgesteld waarin verwachte vervangingen van installaties of delen van installaties zijn benoemd.

Actuele risico's d.d. maart/april 2026
Met medewerking van de risicoadviseurs van de provincie Zuid-Holland is de risico-inventarisatie geactualiseerd. In het risicodossier zijn de risico’s ingebracht waarna deze zijn gescoord op basis van het wegingskader. De impactklassen in dit kader zijn: Financieel, Compliance, (Civiele) Technische implicaties en Reputatie. De risico’s worden gemonitord door het Wegschap waarbij wordt afgestemd met de externe stakeholders (garanten).

• De tunnel wordt permanent gemonitord, onder andere op beweging van tunnelelementen en risico op opdrijven; data-gedreven assetmanagement wordt steeds verder uitgerold.
• De steenbestorting op het tunneldak is hersteld en wordt nu jaarlijks gemonitord via nieuw onderhoudscontract.
• De Kiltunnel blijft voldoen aan de Warvw (veiligheid wegtunnels); veiligheidsplannen worden jaarlijks geactualiseerd.
• Er wordt gewerkt aan cyberveiligheid.