In de zes begrotingsprogramma's is beschreven wat we concreet hebben bereikt, wat we daarvoor gedaan hebben en wat het heeft gekost. Het onderdeel Algemene Dekkingsmiddelen is relatief beleidsarm en wijkt, evenals de overige onderdelen onder de Financiën van Dordrecht, in opzet en inhoud af van die structuur.
Om de begroting structureel en reëel in evenwicht te houden, moet tegenover kosten ook een dekking staan. Voor een groot deel zijn dat de algemene dekkingsmiddelen: inkomsten van de gemeente die vrij besteed zijn. Het resultaat werd naast macro-economische ontwikkelingen zoals inflatie, de stijging van de rente en de krapte op de arbeidsmarkt vooral beïnvloed door een aantal incidentele meevallers. We zien overigens dat net als in voorgaande jaren behoorlijke fluctuaties in de Algemene Uitkering uit het gemeentefonds en daartegenover steeds meer specifieke uitkeringen. Dat maakt het steeds moeilijker een betrouwbaar en voorspelbaar meerjarenbeeld te krijgen. Vrijwel alle gemeenten staan voor grote financiële uitdagingen vanaf 2026 en ook voor Dordrecht geldt dat deze deels te wijten zijn aan rijksbeleid.
Ombuigingen
Onderdeel van de vaststelling van de Perspectiefnota 2026 was een omvangrijk pakket aan ombuigingsmaatregelen. Vanaf de jaren 2026 tot en met 2029 dragen de maatregelen bij om te komen tot een sluitende begroting. Beginnend van € 4 miljoen aan besparingen in 2026 loopt dit op tot € 15 miljoen in 2029. Om het totale pakket aan ombuigingen te kunnen volgen worden jaarlijks bij de begroting de ombuigingsmaatregelen voor het komende begrotingsjaar weergegeven. Hiervoor is vanaf Begroting 2026 een extra paragraaf aan de begroting toegevoegd, genaamd 'paragraaf Ombuigingen '. In deze paragraaf wordt meer zicht gegeven over het totaal aan ombuigingsmaatregelen dat effect heeft op het desbetreffende begrotingsjaar. Daarnaast wordt in de paragraaf jaarlijks inzicht gegeven in de ombuigingsmaatregelen met maatschappelijk effect, waarvan besloten is deze te monitoren.
Financiële uitgangspunten
Om onze financiële huishouding gezond te houden en ook in de toekomst gesteld te staan, hanteerden we de volgende uitgangspunten in 2025:
- Het structureel sluitend houden van de begroting is een grote uitdaging. We hebben ons echter kunnen houden aan de afspraken voor een sluitende meerjarenbegroting. Deze afspraak geldt voor in ieder geval de periode 2024-2029, waarbinnen de ambities van het Politiek Akkoord 2022-2026 waargemaakt moeten worden. De Begroting 2026 sluit op dit moment nog voordelig. Uit de inventarisatie van de financiële knelpunten voor de Perspectiefnota 2027 blijkt dat de uitdaging om de begroting vanaf 2027 sluitend te krijgen groot is.
- We zijn zorgvuldig omgegaan met het belastinggeld van de inwoners. We staan voor een ten opzichte van andere gemeenten bescheiden en in relatie tot onze voorzieningen en financiële uitdagingen, reëel gemeentelijk lastenniveau.
- We hebben ons niet gehouden aan de bestaande norm voor de weerstandsratio van minimaal 1,0 om in staat te zijn risico's op te kunnen vangen.
- We hebben zoveel mogelijk gebruik gemaakt van bestaande en nieuwe externe middelen (fondsen vanuit Europa, het Rijk, provincie en andere partners), waarbij gemeentelijke middelen worden ingezet als cofinanciering, vliegwiel en soms voorfinanciering.
- We hebben gewerkt met gemeenschapsgeld, waarbij we hechten aan een transparante verantwoording. We optimaliseren de P&C-producten via de lijn van de Nota Kiezen, Sturen en Verantwoorden 2022-2026 .
