Inleiding
In de Begroting 2022 is op wens van de raad voor het eerst een Dashboard Agenda Dordrecht 2030 opgenomen. Dit geeft de raad twee keer per jaar een instrument om de grote hoofddoelstellingen binnen de Agenda Dordt 2030 te volgen en de voortgang daarop te zien. De grote projecten geven uitvoering aan de doelstellingen die zijn benoemd in de Agenda Dordrecht 2030 en in het Politiek Akkoord.
Het betrekken en informeren van de raad
Bij de start van een project wordt met een raadsvoorstel aan de raad gevraagd om de kaders vast te stellen. Over de voortgang wordt gerapporteerd via raadinformatiebrieven. Indien de scope wijzigt, er extra financiële middelen nodig zijn of om andere redenen een wijziging van de kaders noodzakelijk is, volgt een separaat raadsvoorstel waarin de raad opnieuw wordt gevraagd de kaders vast te stellen.
Daarnaast wordt de raad via de jaarlijkse prognose van het grondbedrijf geïnformeerd over de grondexploitaties. Via de realisatiemonitor en bouwmonitor wordt de raad op de hoogte gehouden van de stadsbrede woningbouwontwikkelingen.
In de Auditcommissie is meermaals gesproken over de wijze waarop de raad wordt geïnformeerd en in positie wordt gebracht in de sturing op grote projecten. Bij de behandeling van de Perspectiefnota 2025 is de motie Grip en sturing op risicovolle projecten aangenomen. Hierin geeft de raad het college de opdracht om te komen tot een set afspraken over de vorm en het moment van informatievoorziening rondom risicovolle projecten.
Inmiddels heeft het college een eerste Monitor Risicovolle Projecten aan de raad aangeboden. Het doel van deze monitor is tweeledig: enerzijds het versterken van de bestuurlijke grip op risicovolle projecten, anderzijds het bevorderen van transparantie richting de raad. Door periodiek te rapporteren over de status en risico’s van deze projecten wordt tijdige bijsturing mogelijk.
De ambities van het college
College en raad hebben zich in de vorige raadsperiode uitgesproken voor de groeiambitie. Zowel in de vorige als in de huidige raadsperiode is ingezet op de bouw/groei van 4.000 woningen per raadsperiode. In de woonvisie is afgesproken dat er 11.000 nieuwe woningen worden gebouwd; dit is inclusief compensatie voor 1.000 te slopen woningen. Deze woningen worden binnenstedelijk gerealiseerd.
De groeiambitie heeft tot doel de sociaaleconomische positie van de stad te versterken en te voldoen aan de toenemende vraag naar woningen.
In het Politiek Akkoord 2022–2026 wordt hierop voortgebouwd met nieuwe accenten. Er zijn vijf focuspunten benoemd:
1. Realisatie van meer betaalbare woningen in Dordrecht.
2. Forse ambities voor een duurzame en groene stad.
3. Meer inzet voor bestaanszekerheid en gelijke kansen.
4. Een blijvende focus op groei van de economie en een gezonde arbeidsmarkt.
5. Inzet voor een veilige, leefbare en levendige stad.
Deze vijf focuspunten vormen de basis voor deze bestuursperiode, waarin we werken aan een sterke toekomst voor de stad. Vanuit deze basis geven we concreet en gericht, met nieuwe en ambitieuze accenten, invulling aan de Agenda 2030 die de raad in 2021 heeft vastgesteld. Onze opgaven, programma's en projecten zijn hierop gericht.
Uitwerking van de ambities van het college
Eén van de grootste ontwikkelingen die invulling geven aan de groeiambitie is de Stadsas. Het programma Stadsas bestaat uit drie projectgebieden langs het spoor en de MIRT-verkenning Oude Lijn. Gebieden langs het spoor zijn bij uitstek locaties waar op duurzame wijze aan stedelijke verdichting wordt gewerkt.
Voor Maasterras fase 1 heeft de gemeenteraad op 2 juli 2025 het bestemmingsplan en de grondexploitatie vastgesteld. In deze nieuwe wijk kunnen circa 2.200 woningen worden gerealiseerd.
Voor Knoop Leerpark onderzoeken we de verstedelijkingsmogelijkheden en stellen we een ontwerp-omgevingsplan op in het kader van de komst van station Leerpark uit de MIRT-verkenning.
In het gebied rondom station Dordrecht wordt onder meer een ontwerp-omgevingsplan opgesteld in relatie tot de spoorse investeringen uit de MIRT-verkenning. Ook faciliteren we particuliere initiatieven zoals de bouw van Nieuw Thureborgh.
De MIRT-verkenning omvat voor Dordrecht enerzijds het nieuwe station Campus Leerpark (deelstudie CS/NS) en anderzijds investeringen in het bestaande station (Knoop Dordrecht). In 2025 zijn tastbare resultaten geboekt en zijn andere ontwikkelingen in voorbereiding:
- Woonbron heeft het eigendom van Van Baerleplantsoen 26 aan de gemeente geleverd, waardoor het perceel bij de planvorming voor de metropolitane fietsroute Dordrecht–Rotterdam kan worden betrokken.
- De herinrichting van het Weizigtpark is voltooid.
- Voor de bouw van Nieuw Thureborgh fase 1 (199 appartementen) is vergunning verleend, zodat de bouw in het voorjaar van 2026 kan starten.
In 2026 worden naast de Stadsas diverse woningbouwprojecten gerealiseerd. Na ingebruikname van het Dordthuis start de sloop van het stadskantoor aan de Spuiboulevard. Het winnende plan van WPR/Trebbe voor de Hellingen wordt uitgewerkt zodat een vergunning kan worden aangevraagd. Voor het bouwdeel op het stadskantoor wordt de aanbesteding afgerond. Als de verkoop voldoende voortgang heeft, start in 2026 ook de ontwikkeling van het bouwdeel CrownPoint.
Verder worden projecten gerealiseerd of zijn recent afgerond aan het Admiraalsplein, Oudland, de Charlotte de Bourbonstraat, de Vogelbuurt, Stadswerven en Amstelwijck. Ook realiseren we (tijdelijke) woningen voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen, zodat CrownPoint beschikbaar komt voor sloop en nieuwbouw.
De bouwenveloppen voor de resterende delen van Amstelwijck worden op de markt gezet en in Amstelwijck Smitzigt wordt samen met stichting Knarrenhof een plan ontwikkeld. Daarnaast werken we studies uit over de toekomst van gemeentelijke panden en mogelijke koppelkansen.
We werken met Trivire aan plannen voor het Movado-terrein en de Isaac da Costastraat en gaan met marktpartijen in gesprek over verdichtingspotentie rond station Stadspolders. In Wielwijk wordt het project op de voormalige locatie van de speeltuinvereniging rond de zomer opgeleverd. Aan de M.H. Trompweg wordt een complex met 39 sociale huurwoningen gebouwd.
Binnenstedelijke ontwikkeling is complex en kostbaar en vraagt soms om lastige keuzes. Daarom is goede communicatie met raad, inwoners, bedrijfsleven en andere stakeholders essentieel.
Naast woningbouw wordt ingezet op groei van het aantal banen met impact. Deze ontwikkeling wordt vooral verwacht op de Westelijke Dordtse Oever/Dordtse Kil IV, Amstelwijck, de Campusontwikkeling Leerpark en de binnenstad. De werklocaties sluiten aan bij de groeiverwachtingen in de maakindustrie, logistiek, dienstverlening, zorg en leisure/toerisme. Daarnaast is de komende jaren ook veel aandacht voor de gebieden rond de Tweede en Derde Merwedehavens.
Projecten Economie
De huidige problemen rondom netcongestie en energiezekerheid hebben vermoedelijk een vertragend effect op het uitgiftetempo. Totdat structurele oplossingen beschikbaar zijn, worden bedrijven gedwongen (zelf) tijdelijke oplossingen te realiseren. Per project, uitgifte of uitbreiding wordt mogelijk naar maatwerk gekeken.
Voor businesspark Amstelwijck geldt dat de beschikbare kavels vrijwel zijn uitgegeven. Het terrein kent een hoogwaardige stedenbouwkundige opzet en een mix van kantoorfuncties, aangevuld met vergader- en hotelvoorzieningen van Van der Valk. Op het businesspark zijn inmiddels meer dan 1.800 arbeidsplaatsen gerealiseerd. Voor 2026 staat de tweede uitbreiding van Van der Valk met shortstay-appartementen gepland; de aanvraag voor de omgevingsvergunning is ingediend.
De rotonde Laan van Europa en de noordoostzijde van het terrein worden ingezet voor tijdelijke initiatieven, waaronder evenementen en huisvesting van Oekraïners.
De door gemeente en ROM-D aangekochte watergebonden locaties op de Merwedehavens (voormalige Peute- en PROAV-locaties) worden in 2026 in uitgifte gebracht voor maritieme bedrijvigheid. Beide terreinen voorzien in de grote vraag naar watergebonden locaties. De uitgiftecriteria en businesscases zijn door college en raad vastgesteld. De twee percelen (bijna 10 hectare samen) moeten een groot aantal nieuwe banen opleveren. De terreinen worden risicodragend ontwikkeld door ROM-D en komen na uitgifte in gemeentelijk eigendom voor erfpacht op lange termijn.
Voor Distripark staat de uitgifte van fase 2 in 2026 gepland. De door Stedin afgekondigde netcongestie kan hier mogelijk vertraging veroorzaken.